Opbouw van een vertelprogramma

Een workshop over de rode draad in vertelvoorstellingen

Het vertellen begint met een paar verhalen die je mooi vindt. Dat repertoire groeit en op een dag is er de wens om een kinder-, een thema- of een avondvullend-programma samen te stellen. Je staat dan voor de opgave om bij de verhalen die je eventueel al hebt nieuwe te zoeken die bij elkaar passen. En die moeten dan natuurlijk passen: naadloos in het thema, geschikt voor de doelgroep, qua stijl in het avondvullende programma.

Met dat plan sta je dan voor de boekenkast, in de bibliotheek of je zit achter de computer. Waar moet je beginnen! Verhalen zoeken lijkt ineens op de spreekwoordelijke “speld in de hooiberg”. Hoe zorg je ervoor dat je niet in die hooiberg verdwaalt.

Programma-concept

In deze tweedaagse workshop wordt een begin gemaakt met het methodisch ontwikkelen van een programma-concept. Daarbij worst gebruik gemaakt van oefeningen en technieken uit het "creatief denken" (Edward de Bono) en het "creatief schrijven".
De werkwijze wordt in de praktijk uitgeprobeerd aan de hand van spontaan door de groep aangedragen ideeën en thema’s.
De workshop bestaat uit twee fasen (van elk een zaterdag) met daartussen een werkopdracht voor de deelnemers.

Fase 1 Oriëntatie

Met behulp van verschillende oefeningen wordt het associatieveld rondom het idee, het thema, het verhaal of de doelgroep verkent. Stap voor stap wordt daarna dat grote veld ingeperkt en worden de resultaten in korte teksten gedocumenteerd.
Aan het concept van het programma, die uit deze oriëntatie naar voren komt, worden persoonlijke commentaren van de verteller toegevoegd. Deze krijgen de vorm van uitspraken en dichtregels.
Uit dit materiaal worden tot slot zoekopdrachten geformuleerd, die natuurlijk direct losgelaten worden op de andere deelnemers. Wie kent er een verhaal, boek of film die voldoet aan de gestelde opdracht?

Werkopdracht

In de weken die tussen de beide bijeenkomsten liggen krijgen de deelnemers de opdracht om twee verhalen te zoeken die zouden kunnen passen in het ontwikkelde concept. En bereiden een korte presentatie van die verhalen voor.

Fase 2 Plotontwikkeling

De deelnemers presenteren de door hen uitgezochte verhalen. Vanuit dat materiaal wordt gezamenlijk een plot voor een programma ontwikkeld aan de hand van vraagstellingen als:

• Welke mogelijke rode draad ligt in deze verhalen besloten?
• Welke plaats in een programma zouden die verhalen kunnen hebben? Wat zou er dan voor of na moeten komen?
• Wat zouden ingrediënten voor een (impliciete of expliciete) raamvertelling kunnen zijn?
• Zijn er aanpassingen mogelijk die de verhalen beter op elkaar laten aansluiten?

De resultaten van deze besprekingen worden gedocumenteerd in de vorm van korte inleidingen tot de verhalen en intermezzi tussen de verhalen.
De eventuele raamvertellingen worden als korte vertellingen onderling uitgewisseld.

Deelnemers

Bij deze workshop wordt ervan uitgegaan dat de deelnemers tenminste een Basiscursus vertellen hebben gevolgd.
Daarna aan een Gevorderden-cursus hebben deelgenomen ofwel zelf vertelervaring hebben opgedaan.
Het is belangrijk dat de deelnemers al enig repertoire hebben opgebouwd.